WAT ZIJN PEROXISOMEN?

Klein, overal en onmisbaarvoor de celvitaliteit

Peroxisomen zijn kleine organellen (of compartementen, door een membraan omsloten ruimtes) die in bijna alle cellen voorkomen - van bakkersgist tot plantgewassen en mensen. Peroxisomen zijn essentieel voor de groeikracht van de cel. Mensen met een aangeboren perisoxome afwijking hebben bijvoorbeeld in het algemeen een lagere levensverwachting. Een ander voorbeeld zijn gewassen met een beschadigde peroxisoom die niet meer kunnen kiemen en een inefficiënte fotosynthese hebben.

Peroxisomen zijn ongeveer 60 jaar geleden ontdekt en werden in eerste instantie vanwege hun kleine omvang (diameter 1 µm) ‘microlichamen’ genoemd, vergelijkbaar met de grootte van een bacterie. Doordat ze zo klein zijn, is het een technische uitdaging om ze in het laboratorium te onderzoeken. Ze zijn daarom in vergelijking tot de andere celorganellen als de celkern, mitochondrion en de bladgroenkorrel (chloroplasten) dan ook voor lange tijd nauwelijks onderzocht. Ondanks dat ze klein zijn, zijn peroxisomen extreem belangrijk. Bijna alle organismen zijn opgebouwd uit cellen en bijna alle cellen hebben peroxisomen nodig, van bier en penicilline producerend gist, tot granen, biobrandstofplanten en ons mensen.

Spannende onderzoeksuitdagingen

We weten allemaal dat onze wereld deze eeuw geconfronteerd wordt met enorme uitdagingen waarvoor nog niemand de oplossing kent. Denk aan de talloze ziektes die met slimme strategieën behandeld moeten worden, of nieuwe antibiotica die ontwikkeld moeten worden tegen natuurlijke resistenties. Tegelijkertijd staan we voor de uitdaging om genoeg voedsel, diervoeder en (bio-)energie zeker te stellen voor de dramatisch groeiende wereldbevolking van 9 miljard in 2040. Dit lijkt bijna onmogelijk.
Peroxisomes leveren een aanzienlijke bijdrage aan de gezondheid en productiviteit van organismen: van antibiotica producerende schimmels en gewassen voor bioenergie tot huisdieren en mensen. Zowel basis- en biotechnologische kennis van peroxisomen kan enorme vooruitgang boeken in de geneeskunde, landbouw en biotechnologie.
 

Blik in de toekomst: Hoe kunnen we uitdagingen van de 21e eeuw oplossen?

We weten allemaal dat onze wereld deze eeuw geconfronteerd wordt met enorme uitdagingen waarvoor nog niemand de oplossing kent. Denk aan de talloze ziektes die met slimme strategieën behandeld moeten worden, of nieuwe antibiotica die ontwikkeld moeten worden tegen natuurlijke resistenties. Tegelijkertijd staan we voor de uitdaging om genoeg voedsel, diervoeder en (bio-)energie zeker te stellen voor de dramatisch groeiende wereldbevolking van 9 miljard in 2040. Dit lijkt bijna onmogelijk.
Peroxisomes leveren een aanzienlijke bijdrage aan de gezondheid en productiviteit van organismen: van antibiotica producerende schimmels en gewassen voor bioenergie tot huisdieren en mensen. Zowel basis- en biotechnologische kennis van peroxisomen kan enorme vooruitgang boeken in de geneeskunde, landbouw en biotechnologie.
 

PERFUME: Training van een nieuwe generatie wetenschappers

In 2013 financierde de EU het Marie Curie Initial Training Network PERFUME, dat staat voor “PERoxisome Formation, FUnction and MEtabolism”. Dit grote project dat wordt geleid door Prof. Dr. Ida van der Klei (Universiteit van Groningen), ontving een bedrag van € 3,9 miljoen om peroxisomen uitgebreid te kunnen onderzoeken. Elf partners van verschillende universiteiten, onderzoeksinstituten en uit de industrie, afkomstig uit vier lidstaten van de Europese Unie en Noorwegen zijn bijeengekomen om gezamenlijk vooruitgang te boeken bij peroxisome biologie en biotechnologie. De partners zijn heel divers, maar daardoor ook complementair en sterk. Bijna dagelijks vindt overleg via Skype plaats en promotie (PhD) studenten reizen regelmatig naar workshops, conferenties en partnerlaboratoria om gezamenlijk te leren en om de historische “muren” af te breken die decennialang traditionele onderzoeksterreinen hebben geïsoleerd.

Het programma biedt state-of-the-art onderzoekstraining voor 12 promotiestudenten (PhD) en 4 postdocs op het snijvlak van geneeskunde, plant- en plant life biologie. Marie Curie Initial Training Netwerken zijn zeer prestigieuze awards die financieel ondersteund worden door het European Union’s Seventh Framework Programme, gericht het trainen van de toekomstige Europese top in de wetenschap om interdisciplinaire vraagstukken van algemeen belang op te lossen en om de Europese concurrentiekracht in R&D te verhogen.

De algemene en biotechnologische kennis over peroxisomes die tot 2016 door PERFUME wordt gegenereerd/verzameld zal ertoe bijdragen dat er significante vooruitgang in geneeskunde, landbouw en biotechnologie wordt geboekt. Waarschijnlijk niet morgen of volgend jaar, maar zeker in de moeilijke decennia die voor ons liggen.

Upcoming events

No events
No downloads

Delphine Crappe and Piotr Lisik have defended their thesis

30-11-2016

Delphine Crappe and Piotr Lisik have defended their thesis...

Show more